Mevduat Faizi Nasıl Hesaplanır: Brüt ve Net Getiri, Stopaj ve Reel Getiri

Aracımızla mevduat faizini hesaplamak: dört adım

Önce pratik yoldan başlayalım. Bankanın teklifindeki yıllık brüt faiz oranını, yatıracağınız tutarı ve vadeyi gün olarak not edin. Girdiğiniz rakamlar bir sunucuya gönderilmez; hesap tarayıcınızda yapılır ve sayfayı kapattığınızda hiçbir yerde kalmaz.

1. Mevduat Faizi Hesapla sayfasını açın ve yatırılacak tutarı TL olarak yazın (binlik ayraç için nokta, ondalık için virgül: 100.000 ya da 12.500,75).
2. Bankanın ilan ettiği yıllık brüt faiz oranını yüzde olarak girin. Teklifte "net" oran yazıyorsa dikkat edin; araç brüt oranla çalışır ve stopajı kendisi düşer.
3. Vadeyi gün olarak yazın (örneğin 32, 92, 181 ya da 366). Birimi ay seçerseniz araç bir ayı 30 gün sayar.
4. Stopajı "vadeye göre otomatik" bırakın ve "Net getiriyi hesapla" düğmesine basın; brüt faizi, stopaj tutarını, net getiriyi, vade sonu tutarı ve aylık ortalama getiriyi okuyun.

Aşağıda bu satırların her birinin nereden çıktığını adım adım açıklıyoruz; böylece bankanın hesap özetindeki rakamları da kendiniz doğrulayabilirsiniz.

Brüt faiz: basit faiz ve 365 gün esası

Vadeli mevduatta faiz, tek bir vade için basit faiz mantığıyla işler. Formül şudur: brüt faiz = anapara × yıllık oran × vade günü ÷ 365. Yıllık oran ondalık olarak yazılır; yüzde 45 için 0,45 kullanılır. Bankalar oranı neredeyse her zaman yıllık ve brüt, yani vergi öncesi ilan eder. Vadeniz 32 gün de olsa ilan edilen oran bir yıla göre ifade edilmiştir ve gün sayısıyla orantılanır.

Örnek: 100.000 TL'yi yıllık brüt yüzde 45 faizle 32 gün vadeye yatırdığınızı düşünelim. Bu oran yalnızca hesap örneğidir, güncel piyasa oranı değildir. Brüt faiz 100.000 × 0,45 × 32 ÷ 365 = 3.945,21 TL olur. Aracımız, bankaların yaptığı gibi brüt faizi önce kuruşa yuvarlar, stopajı da bu yuvarlanmış tutar üzerinden hesaplar.

Neden 365 gün? Mevduat Faizi Hesapla aracının parametre dosyasında yıl 365 gün, ay 30 gün olarak tanımlıdır. Bazı ürünlerde banka farklı bir gün esası kullanabilir ya da vadenin başlangıç ve bitiş gününü farklı sayabilir; bu durumda sonuç birkaç kuruş, uzun vadede birkaç lira farklı çıkabilir. Bankanın hesap özeti esastır.

Brütten nete: stopaj kesintisi

Stopaj, faiz gelirinizden bankanın sizin adınıza keserek vergi dairesine yatırdığı vergidir. Net getiri üç adımda bulunur: stopaj = brüt faiz × stopaj oranı, net getiri = brüt faiz − stopaj, vade sonu tutar = anapara + net getiri.

Örneğe devam edelim. 32 gün, ilk dilime (6 aya kadar) girdiği için yüzde 17,5 stopaj uygulanır. Stopaj 3.945,21 × 0,175 = 690,41 TL, net getiri 3.945,21 − 690,41 = 3.254,80 TL, vade sonu tutar ise 103.254,80 TL olur.

Pratik bir kısayol: aynı dilimde kaldığınız sürece net yıllık oran = brüt oran × (1 − stopaj oranı). Yüzde 45 brüt oran, yüzde 17,5 stopajla yüzde 37,125 net yıllık orana düşer (45 × 0,825). İki teklifi karşılaştırırken bu net oranı kullanmak, reklamdaki brüt rakamın yanıltıcı etkisini ortadan kaldırır.

Vadeye göre stopaj oranları (2026)

Türk lirası vadeli mevduatta stopaj oranı vadeye göre kademelidir. Aşağıdaki tablo, Mevduat Faizi Hesapla aracının parametre dosyasındaki dilimleri ve yüzde 45 örnek brüt oran için net yıllık karşılığını gösterir:

Mevzuattaki ifade "6 aya kadar", "1 yıla kadar" ve "1 yıldan uzun" biçimindedir. Araç bunu gün olarak modeller; bankanız 6 aylık bir vadeyi 181 ya da 182 gün olarak sayıyorsa hangi dilimi uyguladığını mutlaka sorun. Döviz mevduatı, katılım hesapları ve başka ürünlerin oranları farklı olabilir; araçtaki "oranı kendim gireyim" seçeneğiyle bunları elle yazabilirsiniz.

Stopaj oranları ne zamana kadar geçerli?

Mevduat stopajı Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesine ve 2006/10731 sayılı Karar'a dayanır; oranlar Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenir. Yukarıdaki oranlar 10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla 9 Temmuz 2025'ten itibaren açılan veya vadesi yenilenen hesaplar için belirlenmiştir. Uygulama süresi önce 10706 sayılı Kararla (Resmî Gazete, 19.12.2025) 30 Haziran 2026'ya, ardından 11444 sayılı Kararla (Resmî Gazete, 20.06.2026, sayı 33286) 31 Aralık 2026'ya uzatılmıştır.

Bu sayfanın güncellendiği 4 Kasım 2026 itibarıyla 31 Aralık 2026 sonrası için yeni bir karar yoktur. Kararlar oranları "açılan veya vadesi yenilenen hesaplar" üzerinden tanımladığı için, özellikle vadesi yılbaşından sonra yenilenecek hesaplarda o tarihte yürürlükte olan kararı kontrol etmek gerekir. Yeni bir karar yayımlanırsa oranlar değişebilir; güncel durumu Gelir İdaresi Başkanlığı duyurularından, Resmî Gazete'den ve bankanızdan doğrulayın. Aracımız oranları ayrı bir parametre dosyasında tuttuğu için değişiklik tek yerden güncellenir ve araç sayfasında güncellenme tarihi gösterilir.

Dilim sınırında bir gün farkı

Stopaj oranı dilim sınırında değiştiği için vadeyi bir gün uzatmak net getiriyi beklenenden fazla artırabilir. Aynı 100.000 TL ve yüzde 45 örnek oranla:

• 180 gün: brüt 22.191,78 TL, stopaj (%17,5) 3.883,56 TL, net 18.308,22 TL.
• 181 gün: brüt 22.315,07 TL, stopaj (%15) 3.347,26 TL, net 18.967,81 TL. Tek bir gün için net fark 659,59 TL.
• 365 gün: brüt 45.000,00 TL, stopaj (%15) 6.750,00 TL, net 38.250,00 TL.
• 366 gün: brüt 45.123,29 TL, stopaj (%10) 4.512,33 TL, net 40.610,96 TL. Tek bir gün için net fark 2.360,96 TL.

Bu farkın büyük kısmı ek bir günün faizinden değil, stopaj oranının düşmesinden gelir. Yine de bankalar her vade için aynı oranı vermez; 366 günlük vadenin oranı 365 günlükten düşük olabilir. Karar vermeden önce aracı iki vade için bankanın gerçek oranlarıyla ayrı ayrı çalıştırın ve net getirileri yan yana koyun.

Aylık ve günlük ortalama getiri ne anlatır?

Mevduat Faizi Hesapla sonucunda aylık ve günlük ortalama net getiri satırları da görünür. Aylık ortalama, net getirinin vade gününe bölünüp 30 ile çarpılmasıdır: 32 günlük örnekte 3.254,80 ÷ 32 × 30 ≈ 3.051,38 TL. Günlük ortalama ise 3.254,80 ÷ 32 ≈ 101,71 TL'dir. Faizi vade sonunda tek seferde ödenen bir hesapta bu tutarlar her ay hesabınıza yatmaz; yalnızca karşılaştırma kolaylığı için verilen ortalamalardır. Aynı ekrandaki "yıllık basit net oran" satırı ise net getiriyi bir yıla oranlar ve farklı vadeleri aynı ölçekte kıyaslamanızı sağlar; 32 günlük örnekte araç bu satırı iki ondalıkla %37,13 olarak gösterir, bu da yukarıdaki yüzde 37,125'lik net yıllık oranın yuvarlanmış hâlidir.

Kısa vadeyi yenilemek mi, tek seferde uzun vade mi?

Kısa vadeli mevduatın süresi dolduğunda anapara ve net faiz birlikte yeniden yatırılırsa faiz faize işler; buna bileşik etki denir. Örnek oran yüzde 45 her yenilemede hiç değişmeseydi, 100.000 TL'yi 32 günlük vadeyle art arda 11 kez yenilemek (toplam 352 gün, her seferinde yüzde 17,5 stopaj) yaklaşık 142.236,96 TL'ye ulaşırdı. Aynı tutarı tek seferde 366 gün yatırmak ise 140.610,96 TL verir. Yani daha yüksek stopaja rağmen kısa vadenin bileşik etkisi, bu varsayımla, yaklaşık 1.626 TL fark yaratır.

Buradaki kritik kelime "varsayım"dır. Gerçekte faiz oranları her yenilemede değişebilir; oranlar düşerse kısa vade dezavantajlı hâle gelir, yükselirse avantajlı olur. Uzun vade ise oranı baştan sabitler. Hangisinin size uygun olduğu paranıza ne zaman ihtiyaç duyacağınıza ve kendi değerlendirmenize bağlıdır; burada yalnızca hesabı gösteriyoruz.

Bu senaryoyu Faiz Hesapla aracında kabaca kurabilirsiniz: anapara 100.000, yıllık faiz oranı olarak net oranı yazın (37,125 — ondalık için virgül kullanın), süre 1 yıl, faiz türü bileşik, bileşik dönemi aylık seçin ve stopaj alanını boş bırakın. Araç yaklaşık 144.141,17 TL sonuç verir. Bu değer her dönemi yılın on ikide biri olarak sayar; 32 günlük gerçek yenilemeler nedeniyle yukarıdaki 352 günlük hesaptan biraz farklıdır.

Reel getiri: enflasyondan sonra ne kalıyor?

Net getiri, paranızın TL olarak ne kadar arttığını söyler; alım gücünüzün artıp artmadığını ise reel getiri gösterir. Reel getiri basit bir çıkarma değildir. Doğru formül şudur: reel getiri = (1 + net nominal getiri) ÷ (1 + enflasyon) − 1. Bu ilişki iktisatta Fisher denklemi olarak bilinir; Enflasyon Hesapla aracının "Reel getiri" modu da aynı formülü kullanır.

Örnek (varsayımsal enflasyonla): Yüzde 45 brüt oranlı, 1 yıldan uzun vadeli bir mevduatın net yıllık oranı yüzde 40,5'tir. Aynı dönemde yıllık enflasyonun yüzde 30 olduğunu varsayalım; bu rakam gerçek bir TÜFE değeri değil, yalnızca hesap örneğidir. Reel getiri 1,405 ÷ 1,30 − 1 ≈ yüzde 8,08 olur. Basit çıkarma (40,5 − 30) yüzde 10,5 verir ve reel getiriyi olduğundan yüksek gösterir. 366 günlük örnekteki 140.610,96 TL'lik vade sonu tutar, yüzde 30 enflasyon varsayımıyla bugünün parasıyla yaklaşık 108.162,28 TL değerindedir.

İki hata özellikle yaygındır. Birincisi reel getiriyi brüt oran üzerinden hesaplamaktır: yüzde 45 brüt oranla bulunan reel getiri yaklaşık yüzde 11,54 çıkar, oysa elinize geçen net oranla yüzde 8,08'dir. İkincisi brüt oranın enflasyona eşit olmasını "zararsız" sanmaktır. Enflasyon da yüzde 45 olsaydı, net oran yüzde 40,5 kaldığı için reel getiri yaklaşık eksi yüzde 3,10 olurdu; yani stopaj sonrası alım gücü azalır. Gerçek enflasyon verisi için TÜİK duyurularını kullanın ve oranı araca kendiniz girin; araçlarımız hiçbir veriyi internetten çekmez.

Düzenli birikimde net oranı kullanın

Her ay belirli bir tutarı mevduata ekleyerek birikim yapıyorsanız Birikim Hesapla aracı ay ay büyümeyi gösterir. Bu araca brüt değil, stopaj sonrası net oranı yazmak gerekir. Örnek: başlangıç tutarı olmadan her ay 5.000 TL, 12 ay boyunca, yıllık net yüzde 37,125 getiriyle biriktirilirse dönem sonunda yaklaşık 71.339,27 TL oluşur; bunun 60.000 TL'si yatırdığınız para, 11.339,27 TL'si getiridir. Aynı hesaba brüt yüzde 45 yazılsaydı sonuç 74.060,58 TL çıkar ve birikimi yaklaşık 2.721,31 TL fazla gösterirdi.

Yıllık enflasyon alanına varsayımsal yüzde 30 yazarsanız araç, 71.339,27 TL'nin bugünkü alım gücüyle yaklaşık 54.876,36 TL'ye karşılık geldiğini de gösterir. "Hedef için aylık ne ayırmalıyım?" modunda ise 12 ayda 100.000 TL'ye aynı net oranla ulaşmak için ayda yaklaşık 7.008,76 TL ayırmanız gerektiği çıkar. Araç her ayın sonunda bakiyeyi aylık orana göre büyütüp katkıyı ekler; gerçek mevduatta vade ve stopaj dönemleri farklı olduğundan bu bir yaklaşık hesaptır.

Hesaplamaya dahil olmayanlar

• Vadeyi bozmak: Vade dolmadan para çekilirse bankalar çoğu zaman o vadenin faizini ödemez ya da çok daha düşük bir oran uygular; koşulları hesabı açmadan önce bankanızdan öğrenin.
• Vadesiz hesap ve günlük faizli ürünler: Bu ürünlerde faiz hesabı bankaya özgü kurallara bağlıdır.
• Döviz, altın ve katılım hesapları: Stopaj oranları ve getiri mantığı farklıdır; araçta oranı elle girerek yalnızca kaba bir hesap yapabilirsiniz.
• Kampanya ve ücretler: Hoş geldin faizleri, kademeli oranlar, EFT/havale masrafları ve hesap işletim ücretleri modele dahil değildir.
• Mevduat sigortası: Mevduatınızın ne kadarının sigorta kapsamında olduğunu TMSF'nin güncel duyurularından kontrol edin.

Alternatifler ve dürüst değerlendirme

Aracımız tek yol değildir. En kesin kaynak, bankanızın vade açılışında verdiği bilgi ve vade sonunda gönderdiği hesap özetidir; bankaların internet şubelerindeki hesaplama ekranları da ürüne özel rakam üretir. Bir hesap tablosunda brüt faizi =A1*B1*C1/365 biçiminde (A1 tutar, B1 ondalık oran, C1 gün) kendiniz kurmanız da formülü öğrenmenin iyi bir yoludur.

Bizim yaklaşımımızın güçlü yanı kayıt gerektirmemesi, rakamlarınızın cihazınızdan çıkmaması ve stopaj oranının kaynağı ile güncellenme tarihinin açıkça yazılmasıdır. Sınırı ise sade bir modeldir: tek vadelik basit faiz, 365 gün esası ve kuruş yuvarlaması varsayar. Bankanın hesabıyla kuruş düzeyinde fark olması normaldir; bankanın hesap özeti esastır.

Sık yapılan hatalar

• Brüt ve net oranı karıştırmak: Reklamdaki oran genellikle brüttür; teklifleri net oranla karşılaştırın.
• Yıllık oranı vadeye oranlamayı unutmak: Yüzde 45 yıllık oran 32 günde yüzde 45 kazandırmaz; örnekte brüt getiri yaklaşık yüzde 3,95'tir.
• Dilim sınırını kaçırmak: 180/181. ve 365/366. günler stopaj oranının değiştiği yerlerdir.
• Reel getiriyi basit çıkarmayla bulmak: Fisher formülünü kullanın.
• Enflasyonu brüt oranla kıyaslamak: Alım gücü için stopaj sonrası net oran önemlidir.
• Geçerlilik tarihini atlamak: Oranlar 31.12.2026'ya kadar belirlenmiştir; sonrası yeni karara bağlıdır.

Sık sorulan sorular

Sonuç ve ilgili bağlantılar

Mevduat faizi hesabının özü şudur: brüt faizi gün esasıyla bulun, vadeye göre stopajı düşün, teklifleri net oranla karşılaştırın, dilim sınırlarına ve stopajın geçerlilik tarihine dikkat edin, son olarak getiriyi enflasyonla kıyaslayarak reel sonucu görün. Rakamı kendiniz hesaplayabildiğinizde bankanın teklifini daha rahat sorgularsınız. İlgili araçlar ve rehberler:

• Mevduat Faizi Hesaplama
• Basit ve Bileşik Faiz Hesaplama
• Birikim Hesaplama
• Enflasyon ve Reel Getiri Hesaplama
• Kredi Faizi Nasıl Hesaplanır

Kurumsal web sitesi, yazılım ve bilişim ihtiyaçlarınız için Bilişim Ajans ekibine ulaşabilirsiniz; tüm ücretsiz araçların listesi ana sayfada.