Altyazı dosyası neden düzeltme ister?
İnternetten ya da bir arkadaşınızdan aldığınız altyazı dosyası, izlediğiniz filmle çoğu zaman birebir uyuşmaz. Konuşmalar yarım saniye geç gelir, bir saat sonra iki saniyeye çıkan fark yüzünden replikler sahnelerin önüne geçer, "ş", "ğ", "ı" harfleri soru işaretine ya da anlamsız simgelere dönüşür, televizyonunuz dosyayı hiç tanımaz. Bunların her birinin ayrı bir nedeni vardır: farklı sürümlerin farklı giriş sürelerine sahip olması, filmin 23,976 ya da 25 karelik hızla kaydedilmesi, dosyanın eski Windows-1254 kodlamasıyla kaydedilmesi, oynatıcının yalnızca SRT ya da yalnızca VTT biçimini bilmesi. Bu araç, hepsini tek bir sayfada, kurulum ve hesap gerektirmeden çözmeniz için hazırlandı.
Nasıl kullanılır?
- Altyazı dosyanızı (.srt, .vtt, .ass ya da .ssa) kutuya bırakın ya da "Altyazı seç" düğmesine basın. Dosyanız elinizde değil de metin olarak duruyorsa kutunun altındaki alana yapıştırıp "Yapıştırılan metni yükle" deyin. Biçim ve kodlama otomatik tanınır; sayfa, satır sayısını ve toplam süreyi gösterir.
- Gerekirse "Zaman ayarı" bölümünden süreyi kaydırın (örneğin
2yazarsanız altyazılar iki saniye geç,-1,5yazarsanız bir buçuk saniye erken görünür) ya da fps farkı için bir hazır oran seçin. İsterseniz yalnızca belirli bir satır aralığına uygulayın. - "Uyarılar" bölümüne bakın: çakışan satırlar, süresi sıfır olanlar, zamanı okunamayanlar ve boş metinler burada listelenir. Her uyarının yanındaki "Satıra git" düğmesi sizi ilgili satıra götürür.
- "Satırlar" bölümünde zamanı ve metni elle düzeltin, satır ekleyin, silin ya da bir sonraki satırla birleştirin. Her satır kendi kartında durur; telefonda da rahat kullanılır.
- Çıktı biçimini (SRT ya da WebVTT) ve kodlamasını seçip "Altyazıyı indir" düğmesine basın. Dosya adı özgün adı korur; biçim değiştiyse uzantı değişir, aynı biçimdeyse sonuna "-duzenlendi" eklenir.
Zaman kaydırma: ne kadar kaydırmalıyım?
Altyazı hep aynı miktarda geç ya da erken geliyorsa sorun basit bir kaymadır. Filmde ilk konuşma 1 dakika 12 saniyede başlıyor ama altyazı 1 dakika 14 saniyede görünüyorsa fark iki saniyedir; kaydırma kutusuna -2 yazmanız yeter. Farkın tam değerini bulmak için ilk ve son replikleri kontrol edin. İkisinde de aynı fark varsa kayma sabittir. İlk replikte az, son replikte çok fark görüyorsanız sorun kayma değil hızdır; o zaman aşağıdaki fps düzeltmesine bakın.
Eksi değerle kaydırırken dikkat edin: başlangıç zamanı sıfırın altına düşerse sıfıra sabitlenir. Böyle satırlar "süresi sıfır" olarak işaretlenir ve tek düğmeyle silinebilir. Yalnızca filmin bir bölümünde kayma varsa, örneğin reklam arası sonrası, "Yalnızca satır aralığı" seçeneğiyle sadece o bölümü kaydırabilirsiniz.
Hız düzeltme: 23,976 ve 25 fps farkı
Sinema filmleri saniyede 24 (televizyon dünyasında 23,976) kare ile kaydedilir; Avrupa televizyon standardı ise 25 karedir. Aynı film 25 kareye çevrildiğinde yaklaşık yüzde 4 daha hızlı oynar ve iki saatlik film bir buçuk dakika kadar kısalır. Altyazı bir sürüm için hazırlandıysa öbür sürümde zamanla giderek açılan bir fark oluşur: başta uyuşur, sonda dakikalarca kayar. Çözüm, tüm zamanları sabit bir oranla çarpmaktır. Bu araçta "Altyazı 23,976 fps için, video 25 fps" seçeneği zamanları 23,976 ÷ 25 oranıyla (yaklaşık 0,959) çarpar; ters yön için ters oran kullanılır. Hangisini seçeceğinizi karıştırırsanız seçenek yazısına bakın: önce altyazının hazırlandığı hız, sonra elinizdeki videonun hızı gelir. Hızı yanlış yöne çevirdiyseniz "Tüm değişiklikleri geri al" ile başa dönüp tersini deneyebilirsiniz.
| Altyazı hazırlandığı hız | Videonuz | Zaman oranı |
|---|---|---|
| 23,976 fps | 25 fps | ≈ 0,9590 |
| 25 fps | 23,976 fps | ≈ 1,0427 |
| 24 fps | 25 fps | 0,9600 |
| 25 fps | 24 fps | ≈ 1,0417 |
Listede olmayan bir oran gerekiyorsa "Özel oran" seçeneğine yeni süre bölü eski süreyi yazabilirsiniz. Örneğin altyazının 100 dakikalık yerinde videoda 96 dakika görünüyorsa oran 96 ÷ 100 = 0,96'dır. Çok küçük farklarda ilk ve son replik arasındaki farktan oranı hesaplamak, rastgele deneme yapmaktan çok daha hızlıdır.
SRT mi VTT mi? Dönüştürmek ne işe yarar?
SRT en yaygın altyazı biçimidir: sıra numarası, virgüllü zaman satırı ve metinden oluşur. Neredeyse tüm video oynatıcıları, televizyonlar ve montaj programları SRT okur. WebVTT ise web için tasarlanmıştır; HTML5 video etiketinde, bazı akış sitelerinde ve web tabanlı oynatıcılarda gerekir. Farklar küçüktür ama önemlidir: VTT dosyası "WEBVTT" satırıyla başlar, milisaniye ayracı virgül değil noktadır ve sıra numarası zorunlu değildir. Bu araç iki biçim arasında dönüştürürken sıra numaralarını baştan verir, zaman ayracını değiştirir, VTT'ye özgü konum ve stil etiketlerini SRT çıktısında sadeleştirir. VTT'deki satır konum ayarları (örneğin align:start) VTT çıktısında korunur.
ASS ve SSA, anime ve gelişmiş stilli altyazılarda kullanılır. Bu araç yalnızca "Dialogue:" satırlarındaki zaman ve metni okur; yazı tipi, renk ve konum bilgileri atılır, italik ve kalın işaretleri korunur. Sonuç SRT ya da VTT olarak kaydedilir. ASS biçiminde çıktı verilmez.
Türkçe karakterler neden bozulur?
Bilgisayarlar metni sayı olarak saklar ve hangi sayının hangi harf olduğunu "kodlama" belirler. Eski Türkçe altyazıların çoğu Windows-1254 (Türkçe Windows) ile kaydedildi; "ş" bu kodlamada tek bir bayttır. Günümüz oynatıcıları ve web sayfaları ise UTF-8 bekler; Windows-1254 dosyasını UTF-8 sanarak açınca "ş" yerine bir soru işareti ya da karakter kutusu görünür. Tersi de olur: UTF-8 dosyayı eski bir kodlamayla açarsanız "ş" harfi "ÅŸ", "ı" harfi "ı" gibi iki harfli bozuk bir diziye dönüşür.
Bu araç dosyayı önce UTF-8 olarak okumayı dener; geçerli değilse Windows-1254'e geçer ve sayfada hangi kodlamayı seçtiğini yazar. Yanlış tanırsa "Dosyayı şu kodlamayla oku" listesinden elle seçebilirsiniz. Zaten yanlış açılmış bir metni yapıştırdıysanız "Türkçe karakterleri onar" düğmesi "ç", "ı", "ÅŸ", "Ä°" gibi dizileri gerçek harflerine, "Ý", "þ", "ð" gibi Latin-1 kaynaklı bozulmaları da "İ", "ş", "ğ" harflerine çevirir. Yalnızca bozulma izi taşıyan metne dokunur; zaten doğru olan harfleri değiştirmez. Çıktıda da tersini yapabilirsiniz: eski bir televizyon yalnızca Windows-1254 okuyorsa çıktı kodlamasını ona çevirin; o kodlamada karşılığı olmayan karakterler (örneğin emoji) soru işareti olur ve sayfa bunu size söyler.
Uyarılar ne anlama geliyor?
- Çakışma: Bir satır, öncekinin bitişinden önce başlıyor. Ekranda iki replik üst üste biner. "Çakışmaları gider" düğmesi önceki satırın bitişini sonrakinin başlangıcına çeker.
- Süre sıfır ya da negatif: Bitiş zamanı başlangıçtan önce ya da eşit. Oynatıcı bu satırı hiç göstermeyebilir. Zamanı elle düzeltin ya da satırı silin.
- Zaman eksik: Satırın zaman satırı bozuk ya da hiç yok. Zaman kutularını elle doldurmadan dosya kaydedilmez.
- Sıra bozuk: Bir satır, önceki satırdan daha erken başlıyor. "Zamana göre sırala" bunu düzeltir.
- Boş metin: Satırda gösterilecek bir şey yok; muhtemelen silinmelidir.
Neden Bilişim Ajans aracı?
- Dosya yüklenmez. Altyazı dosyanız tarayıcınızın belleğinde okunur ve işlenir; hiçbir sunucuya gönderilmez. Sayfa çevrimdışı da çalışır.
- Türkçe için tasarlandı. Windows-1254 tanıma ve onarma özelliği, Türkçe altyazılarda en sık karşılaşılan sorunu doğrudan çözer.
- Tek sayfada her şey. Kaydırma, hız düzeltme, dönüştürme, satır düzenleme ve kontrol aynı yerde; ayrı programlar kurmanız gerekmez.
- Geri alınabilir. Tüm değişiklikleri tek düğmeyle başlangıç hâline döndürebilirsiniz.
- Gerçekten ücretsiz. Kayıt, filigran, günlük sınır ve "premium" tuzağı yoktur.
Bu araç altyazı aramaz ya da indirmez; yalnızca sizin elinizdeki dosyayı düzenler. Telifli içerikler için altyazıyı yasal kaynaklardan edinmek ve ilgili hak sahiplerinin koşullarına uymak sizin sorumluluğunuzdadır.
Sık sorulan sorular
Altyazı dosyam bir sunucuya yükleniyor mu?
Hayır. Dosya tarayıcınızın belleğinde okunur, düzenlenir ve yine tarayıcıdan indirilir. Hiçbir ağ isteği yapılmaz; geliştirici araçlarının "Network" sekmesinden bunu kendiniz doğrulayabilirsiniz. Sayfa yüklendikten sonra internetinizi kesseniz de araç çalışır.
Altyazı filmden hep aynı miktarda geç geliyor, ne yapmalıyım?
"Kaydırma" kutusuna farkı saniye olarak eksi işaretiyle yazın. Altyazı 3 saniye geç geliyorsa -3, 1,5 saniye erken geliyorsa 1,5 yazıp "Zamanı kaydır" düğmesine basın. Ondalık için virgül ya da nokta kullanabilirsiniz. Sonucu filmde birkaç noktadan kontrol edin.
Başta uyuşuyor ama film ilerledikçe fark açılıyor. Neden?
Bu, kayma değil hız farkıdır. Genellikle altyazı 23,976 kareli bir sürüme, video 25 kareli bir sürüme aittir (ya da tersi). "Hız düzeltme" listesinden doğru yönü seçin. Yanlış yönü seçerseniz fark iki katına çıkar; "Tüm değişiklikleri geri al" ile başa dönüp diğer seçeneği deneyin.
Türkçe harfler soru işareti olarak görünüyor. Nasıl düzeltirim?
Büyük olasılıkla dosya Windows-1254 ile kaydedilmiş. Dosyayı bu araca yükleyin; otomatik tanıma çoğu zaman bunu yakalar. Tanımazsa "Dosyayı şu kodlamayla oku" listesinden Windows-1254'ü seçin, sonra çıktıyı UTF-8 olarak indirin. Dosya yerine metin yapıştırdıysanız ve harfler "ç" ya da "ÅŸ" gibi görünüyorsa "Türkçe karakterleri onar" düğmesini kullanın.
SRT'yi VTT'ye ya da VTT'yi SRT'ye nasıl çeviririm?
Dosyayı yükleyin, "Çıktı biçimi" listesinden istediğiniz biçimi seçin ve indirin. VTT çıktısı "WEBVTT" satırıyla başlar ve zaman ayracı olarak nokta kullanır; SRT çıktısında sıra numaraları baştan verilir ve virgül kullanılır. Biçim tanıma otomatiktir; uzantıya değil içeriğe bakılır.
ASS ya da SSA altyazıyı bu araçla kaydedebilir miyim?
ASS ve SSA dosyaları okunur ve SRT ya da VTT olarak kaydedilir. Yazı tipi, renk ve konum gibi stil bilgileri bu dönüşümde kaybolur; italik ve kalın işaretleri korunur. ASS biçiminde çıktı verilmez.
Televizyonum altyazıyı göstermiyor ya da harfleri bozuk gösteriyor, ne yapmalıyım?
Çoğu eski televizyon ve oynatıcı UTF-8 yerine Windows-1254 bekler. Çıktı kodlamasını "Windows-1254" yapıp tekrar deneyin. Bazı cihazlar yalnızca SRT biçimini tanır; VTT yerine SRT seçin. Bir diğer yaygın neden dosya adının videoyla aynı olmamasıdır: film.mp4 için altyazıyı film.srt olarak adlandırın.
Büyük dosyalarda ne olur? Bir sınır var mı?
Altyazı dosyaları genellikle birkaç yüz kilobayttır. Çok uzun dosyalarda satırlar kırk kartlık sayfalara bölünerek gösterilir, böylece sayfa yavaşlamaz. 50 MB üstü dosyalarda araç uyarı verir; bu boyutta bir dosya büyük ihtimalle altyazı değildir. Önce dosyayı doğru seçtiğinizden emin olun.
"Zaman satırı bulunamadı" hatası alıyorum.
Metinde 00:00:01,000 --> 00:00:03,000 biçiminde bir satır yok. Dosya başka bir biçimdeyse (.sub, .idx gibi görüntü tabanlı altyazılar) önce metin tabanlı SRT'ye çevrilmelidir. Metni kopyalarken zaman satırlarının kaybolmadığından ve ok işaretinin (-->) bozulmadığından emin olun.
İlgili araçlar
Video, altyazı ya da çok dilli içerik üretiminde kurumsal destek gerekiyorsa Bilişim Ajans ekibi yardımcı olur.